Оқушылар мен студенттердің «Электр және магнетизм» бөлімін түсіну деңгейін анықтау үшін BЕМА тестін қолдану (Journal of Educational Sciences, 2020)
Бұл зерттеуде «Электр және магнетизм» бөлімін интерактивті технологияларды қолдана отырыпбелсенді оқыту оқушылардың концептуалды түсінуін жақсартуға ықпалын анықтауға әрекетжасалынды. Зерттеу жеке физика-математика мектебінің 10-11 сынып оқушылары мен стандарттымемлекеттікмектептерде білім алған және университеттік бағдарлама шеңберінде электромагнетизмдізерттеуді жалғастыратын физика-техникалық факультетінің 1 курс бакалаврлары арасындатестілеу өткізуге негізделеді. 7-сыныптан кейін жаратылыстану ғылымдары бойыншаемтихандардың жоғары нәтижелері бойынша іріктелген жеке орта мектеп оқушыларының тобыжақсы техникалық жарақтандырылған сыныптарда, зертханалық кабинеттерде оқудан өтті. Оқуүрдісі белсенді оқытуды қолдану арқылы өтті және оқушылар мұғалімнен қосымша түсініктемеалу мүмкіндігіне ие болатын қосымша факультативтік сабақтармен сүйемелденді. Оқылатынпәнді концептуалды түсіну пәнді одан әрі оқу жолын таңдаған студенттердің білімінің негізі,негізі және негізгі физика курсының мектебіндегі оқу нәтижесі болып табылатындықтан,бізтаңдалған фокус тобының нәтижелерін салыстыруға қолайлы деп санадық. Зерттеу The BriefElectricity and magnetism assessment (BEMA) дайын тесті негізінде алынған, бұл 1997 жылы РусЧаби мен Брюс Шервуд жасаған бірнеше жауапты таңдау тесті. Бұл тестті негізінен зерттеушілерең алдымен колледжге қабылдау кезінде физика кіріспе курстарында немесе орта мектептіңфизика курстарын тереңдету үшін өткізеді. Сипатталған зерттеуге әр топтан 30 адамнан қатысты.Бұл зерттеу екі топтың да Электромагнетизм бөлімін концептуалды түсіну деңгейі төмен (20-22%) екендігін көрсетті, интерактивті технологияларды пайдалану, қосымша сабақтар, белсендіоқыту бұл бөлімде жоғары сынып оқушыларының түсініктерін айтарлықтай жақсарта алмады,ол қазіргі кезеңдегі зерттеушілерге зарядталған бөлшектер мен электромагниттік өрістердіңөзара әрекеттесу табиғатын жақсы түсінуге көмектесетін процестерді жақсы бейнелеу үшінбасқа интерактивті бағдарламаларды қолдану қажет деген тұжырым жасауға мүмкіндік берді.Оқушылар мен студенттер арасындағы сауалнама жүргізіліп жатқан процестерді түсіну үшін«тірі тәжірибенің» жетіспейтіндігі туралы алдын ала қорытынды жасауға мүмкіндік берді. Тіптіинтерактивті бағдарламалар – симуляторлар электромагнетизмде болып жатқан құбылыстардыңмәнін түсінуге мүмкіндік бермейді. Себепті анықтау, материалды ұсынудағы қателіктердіңжүйелілігін анықтау зерттеушілерге болашақта осы бөлімді оқытуды өзгертуге, тіпті оқытудыңбасқа қолайлы әдісін таңдауға мүмкіндік береді.Түйін сөздер: BEMA, электромагнетизм, интерактивті ресурстар, визуализация, тестілеу,белсенді оқыту, сыни тұрғыдан ойлау.