Жоғары мектептердің білім беру парадигмасына сай тарихи талдау. Исторический анализ образовательной парадигмы высших школ.

  • N. Algozhayeva Əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті, Қазақстан Республикасы, Алматы қ.
  • K. Esenova Əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті, Қазақстан Республикасы, Алматы қ.
  • A. Yesimkhanova Əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті, Қазақстан Республикасы, Алматы қ.
  • A. Algozhayeva Əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті, Қазақстан Республикасы, Алматы қ.
  • G. Svytkulova Əл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті, Қазақстан Республикасы, Алматы қ.

Аннотация

Мақалада университеттік білім беру жүйесінің тарихи теориясына əдіснамалық тұрғыда шолу жасалынады. Я.А.Коменскийдің мектептік жəне университтеттік білім беру жүйесі жайлы идеялары талданып,
қазіргі таңда білім беру саласында ғалымның идеяларының қолдану деңгейі сипатталады. Университеттік білім тарихында ерекше орын алған еуропалық ағартушылардың, оның ішінде ағылшын ағартушысы
Джон Локк, француз ағартушылары Жан - Жак Руссо , Клан Адрлайн Гельвеций, Франсуа Мари Аруэ Вольтер, Дени Дидроның, неміс ағартушылары Иммануил Кант, Иоганн Готлиб Фихтенің шығармаларындағы университеттік білім туралы көзқарастары ұсынылады. Классикалық университет идеясының негізін қалаған тұлғалар Вильгельм Гумбольдтің зерттеушілік моделі мен Джон Генри Ньюменнің интеллектуалды университет моделіне салыстырмалы сипаттама беріліп, жоғары оқу орындарының тəжірибесіндегі көрінісі баяндалады. Макс Вебердің либералдыгуманистік идеясы қарастырылады. Х. Ортега-Гассеттің ньюмендік модельді жəне Карл Ясперстің зерттеушілік университет моделін қайта жаңғыртып, университеттік білімнің қалыптасып дамуына əсер еткен тұжырымдары беріледі. Кеңес дəуіріндегі университеттік білім беру жүйесі мен тəуелсіздік жылдарындағы университеттік білім беру жүйесіне салыстырмалы талдау жүргізіледі. Жаһандану дəуірінде университтетік білім беру сапасы мен талапкерлерге қойылатын талаптар жүйесі айқындалады. Университеттік білім беру жүйесінде «гуманистік парадигманың» ерекшелігі сипатталады.

В статье дан обзор исторической теории университетского образования с методологической точки зрения. Также описана сфера применения идей Я.А.Коменского о системе школьного и университетского
образования. Предложены концепции европейских ученых, занявших особое место в истории университетского образования, в том числе взгляды на университетское образование в произведениях английского просветителя Джона Локка, французских просветителей Жан-Жака Руссо, Клана Адрлайна Гельвеция, Франсуа Мари Аруэ Вольтера, Дени Дидро, немецких просветителей Иммануила Канта, Иоганна Готлиба Фихте. Дана сравнительная характеристика исследовательской модели Вильгельма Гумбольда и модели ин-
теллектуального университета, которые являются основателями классического университета, описывается их проявление в практике высших учебных заведений. Рассматривается либерально-гуманистическая идея Макса Вебера. На основе обобщения и нового взгляда на модели исследовательского университета Х. Ортега-Гас-
сетта и Карла Ясперса даются концепции, влияющие на развитие университетского образования. В данной работе дан сравнительный анализ современного университетского образования и универси-
тетского образования советских времен. Приведена система требований к абитуриентам и качеству университетского образования в эпоху глобализации. Описана особенность «гуманистической парадигмы» в системе университетского образования.

Литература

1 Философия. Энциклопедия: в 5 томах. – Т. 4. – М., 1967.
2 Коменский Я.А. Избранные педагогические сочинения: в 2 т. – Т. 1. – М.: Педагогика, 1982. – 656 с.
3 Ляхович Е.С. Модель Гумбольдта: университеты-центры эталонного знания // ВВШ. – 1994. – №2. – С.40-41.
4 Захаров И.В., Ляхович Е.С. Джон Ньюмен и его модель идеального университета // ВВШ. – 1993. – №1. – С.36-44.
5 Вебер М. Наука как призвание и профессия // Избранные произведения. – М., 1990. – С. 735.
6 Ортега и Гассет Х. Эстетика.Философия культуры. – М., 1991.
7 Университет Европы // ВВШ. – 1991. – №9. – С.80-84.
8 Захаров И.В., Ляхович Е.С. Культурная миссия университета или социальная педагогика как политическая программа // ВВШ. – 1991. – №10. – С. 48.
9 Ладыжец Н.С. Развитие идеи западного университета: социально-философский анализ. –Ижевск,1991, 83 с.
10 Мишель Л. Идея университета// ВВШ,1991, №9, С.85-90
11 Баширова Ж.Р. О методологическом базисе новой модели образования социальной работы: пособие. – М., 1994.– 207.
Как цитировать
ALGOZHAYEVA, N. et al. Жоғары мектептердің білім беру парадигмасына сай тарихи талдау. Исторический анализ образовательной парадигмы высших школ.. Вестник КазНУ. Серия педагогическая, [S.l.], v. 41, n. 1, jan. 2016. ISSN 2520-2650. Доступно на: <https://bulletin-pedagogic-sc.kaznu.kz/index.php/1-ped/article/view/56>. Дата доступа: 05 mar. 2021
Раздел
Методика преподавания дисциплин

Ключевые слова

парадигма; университтеттік білім беру; даму; гуманизм; модель;университетское образование; бакалавр; магистр; развитие;

Наиболее читаемые статьи этого автора (авторов)

Особенность: этот модуль требует, что бы был включен хотя бы один модуль статистики/отчетов. Если ваши модули статистики возвращают больше одной метрики, то пожалуйста также выберите главную метрику на странице настроек сайта администратором и/или на страницах настройки управляющего журналом.