Научно-теоретические основы системного подхода к решению проблемы интеграции научно-исследовательской и учебной работы в университетской подготовке будущих учителей. Университетте болашақ мұғалімдерді дайындауда оқу жəне ғылыми-зерттеу жұмыстарын алмастыр

  • V. V. Proshkin Луганский национальный университет имени Тараса Шевченко

Аннотация

Статья посвящена обоснованию и разработке педагогической системы интеграции научно-исследовательской и учебной работы в университетской подготовке будущих учителей. Установлено, что
наиболее эффективное решение данной проблемы может быть получено при использовании системного подхода как ведущего и стратегического направления современного научного познания. Рас-
смотрены теоретические и исторические аспекты понятий «система», «системный подход», «общая теория систем», «педагогическая система», «структура педагогической системы». Выделены особен-
ности педагогических систем, а также основные требования к их описанию. Разработана структура педагогической системы интеграции научно-исследовательской и учебной работы будущих учителей, которая включает: целевой компонент (цель, задачи, результат); субъект-субъектный и субъект-объектный компонент (преподаватели и студенты, их взаимодействие в контексте интеграции научно-исследовательской и учебной работы); содержательный компонент (формы интеграции научно-исследовательской и учебной работы в университетской подготовке будущих учителей); технологический компонент (педагогическая технология реализации различных форм
интеграции научно-исследовательской и учебной работы в университетской подготовке будущих учителей); мотивационно-стимуляционный компонент (механизмы стимулирования преподавателей и студентов к научной работе). Представлено авторское видение понятия «педагогическая система интеграции научно-исследовательской и учебной работы». Выделен системообразующий фактор педагогической системы интеграции научно-исследовательской и учебной работы – цель, которая нуждается в средствах и способах ее достижения. Разработаны принципы построения и реализации педагогической системы.
Указаны педагогические условия интеграции университетской науки и образования.Таким образом, основополагающим направлением научного познания в проблеме интеграции университетской науки и образования определен системный подход, который ориентирует на исследование интеграции как педагогической системы, представляющей собой совокупность компонентов. Их взаимодействие порождает новые, интегративные качества, не являющиеся механической суммой качеств её частей. Разработка концептуальных положений педагогической системы интеграции научно исследовательской и учебной работы в университетской подготовке будущих учителей станет предметом дальнейших научных поисков.
Мақала университетте болашақ мұғалімдерді дайындауда оқу жəне ғылыми-зерттеу жұмыстарын алмастыру мəселесін шешудің негіздеріне арналады. Аталған мəселені шешуде жаңа алдыңғы қатарлы
жəне стратегиялық бағыттағы ғылыми танымды жүйелі қолданудың тиімді екені ұсынылады. «Жүйе»,«жүйелік бағыт», «жүйенің жалпы теориясы», «педагогикалық жүйе», «педагогикалық жүйенің құрылымы» ұғымдарының теориялық жəне тарихи аспектілері қарастырылады. Педагогикалық жүйенің ерекшеліктері көрсетіліп, олардың негізгі талаптары айқындалады.Болашақ мұғалімдердің ғылыми-зерттеу жəне оқу жұмыстарын алмастыруда компонеттерден
құрылған педагогикалық жүйенің құрылымы дайындалған: мақсатты компонент (мақсат, міндеттер,нəтиже); субъективті-объективті компонент (оқытушылар мен студенттер, олардың оқу-зертттеу жəне
оқу жұмыстарындағы өзара əрекет), мазмұнды компонент (университетте болашақ мұғалімдерді дайындауда оқу-зерттеу жəне оқу жұмыстарын алмастыру формалары); технологиялық компонент
(университетте болашақ мұғалімдерді дайындауда ғылыми-зерттеу жəне оқу жұмысын алмастыруды жетілдіруде түрлі формалар); мотивациялық-ынталандырушы компонент (ғылыми жұмысқа студент-
тер мен оқытушыларды ынталандыру механизмдері).Автордың «оқу жəне ғылыми-зерттеу жұмыстарын алмастырудың педагогикалық жүйесі» ұғымына өзіндік түсініктемесі беріледі. Мақсаты оқу жетістігі болып табылатын ғылыми-зерттеу жəне оқу жұмысын алмастырудың педагогикалық жүйесінің жүйелілік факторы көрсетіледі. Педагогикалық жүйені құрастырумен жетілдіру принциптері дайындалған. Университеттік ғылым мен білім берудің алмасудағы педагогикалық талаптары көрсетілген. Сонымен, университетте ғылым мен білім берудің алмасу мəселесі ғылыми танымның негізін қалаушы бағыты ретінде жүйелі бағыты анықталады, компоненттердің өзара жиынтығы ретінде педагогикалық жүйенің зерттеудегі алмасуына бағытталады. Олардың өзара байланысына оның бөлімдерінің сапасының саны емес, біріккен сапасының өзара əрекеті жатады. Университетте болашақ мұғалімдерді дайындауда ғылыми-зерттеу жəне оқу жұмыстарының алмасуының педагогикалық жүйесінің концептуалды ережесін дайындау болашақ ғылыми ізденістің пəні болып табылады.

Литература

1 Ожегов С.И., Шведова Н.Ю. Толковый словарь русского языка: 80 000 слов и фразеологических выражений / Российская академия наук. Институт русского языка им. В.В. Виноградова. – 4-е изд., дополненное. – М.: Азбуковник, 1999. – 944 с.
2 Каган М.С. Системный подход и гуманитарное знание. – Л.: ЛГУ, 1991. – 384 с.
3 Кузнецова А.Г. Развитие методологии системного подхода в отечественной педагогике: Монография. – Хабаровск: Изд-во ХК ИППК ПК, 2001. – 152 с.
4 Александров Г.Н., Иванкова Н.И., Тимошкина Н.В., Чшиева Т.Л. Педагогические системы, педагогические процессы и педагогические технологии в современном педагогическом знании // Educational
Technology & Society. – 2000. – № 3. – С. 134-149.
5 Беспалько В.П. Основы теории педагогических систем. – Воронеж: ВГУ, 1977. – 304 с.
6 Кузьмина Н.В. Методы исследования педагогической деятельности. – Л.: Изд-во ЛГУ, 1970. –114 с.
7 Кустовська О.В. Методологія системного підходу та наукових досліджень. – Тернопіль:Економічна думка, 2005. – 124 с.
8 Афанасьєв А.О. Основи наукових досліджень – Х.: 2005. – 254 с.
9 Таубаева Ш.Т. История и этапы развития методологии педагогики // Вестник КазНУ. Серия «Педагогические науки». – 2011. – №3(34). – С. 13.
Опубликована
2016-01-14
Как цитировать
PROSHKIN, V. V.. Научно-теоретические основы системного подхода к решению проблемы интеграции научно-исследовательской и учебной работы в университетской подготовке будущих учителей. Университетте болашақ мұғалімдерді дайындауда оқу жəне ғылыми-зерттеу жұмыстарын алмастыр. Вестник КазНУ. Серия педагогическая, [S.l.], v. 38, n. 1, jan. 2016. ISSN 2520-2650. Доступно на: <https://bulletin-pedagogic-sc.kaznu.kz/index.php/1-ped/article/view/90>. Дата доступа: 05 dec. 2020
Раздел
Инновационное развитие вузов

Ключевые слова

педагогическая система; интеграция научно-исследовательской и учебной работы; университетская подготовка; университет; профессиональная подготовка учителей; педагогикалық жүйе; ғылыми-зерттеу жəне оқу жұмысының алмасуы; университеттік дайындық;

Наиболее читаемые статьи этого автора (авторов)

Особенность: этот модуль требует, что бы был включен хотя бы один модуль статистики/отчетов. Если ваши модули статистики возвращают больше одной метрики, то пожалуйста также выберите главную метрику на странице настроек сайта администратором и/или на страницах настройки управляющего журналом.