Жасанды интеллект көмегімен студенттерді орыс тілінің фразеологиясына бейімдеп оқыту

Аннотация

Мақалада қазақ тілі ана тілі болып табылатын студенттерді орыс тілінің фразеологиясына оқытудың өзекті және маңызды мәселесі жан-жақты зерттеледі. Кеңейіп келе жатқан мәдениетаралық қарым-қатынас жағдайында орыс тілінің тұрақты тіркестерін білу тиімді қарым-қатынас пен мәдени нюанстарды терең түсінуді қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарады. Алайда, орыс және қазақ тілдерінің арасындағы лингвистикалық және мәдени айырмашылықтар фразеологиялық бірліктерді игеру процесінде белгілі бір қиындықтар туғызады. Осыған байланысты білім алушылардың осы санатының ерекше қажеттіліктерін ескеретін инновациялық және тиімді әдістемелік тәсілдерді жасау қажеттілігі туындайды.

Ұсынылып отырған зерттеу қазақ студенттеріне орыс фразеологизмдерін оқыту сапасын едәуір арттыра алатын бейімделген оқыту ортасын құрудың негізгі құралы ретінде жасанды интеллектті (ЖИ) пайдалану әлеуетіне бағытталған. Орташа білім алушыға бағытталған дәстүрлі оқыту әдістері әрдайым жеке оқу қарқынын, тілдік дайындық деңгейін және ана тілі мен мәдени контекстке байланысты материалды қабылдау ерекшеліктерін ескермейтіндігі негізделген. Керісінше, ЖИ мүмкіндіктеріне негізделген жекелендірілген оқыту әдістері икемді және тиімді білім беру процесін қамтамасыз ете алады.

Мақалада жасалған ЖИ жүйесінің әлеуетті функционалдық мүмкіндіктері егжей-тегжейлі көрсетілген. Оқытудың әртүрлі кезеңдеріндегі студенттердің үлгерімін талдау тетігі, соның ішінде орыс тіліндегі фразеологизмдерді түсіну мен қолданудағы типтік қателіктер мен жеке қиыншылықтарды анықтау сипатталған. Әрі нақты студенттің қиындық деңгейі мен анықталған білім алшақтықтарын ескере отырып, бейімделген түсіндірмелерді, қолдану мысалдарын, интерактивті жаттығулар мен бақылау тапсырмаларын қамтитын жеке оқу материалдарын жасау қабілетіне ерекше назар аударылады.

Зерттеуде төмендегідей әдістер қолданылды: ғылыми әдебиеттерді талдау, фразеологиялық бірліктерді білуге арналған диагностикалық тест (оқытуға дейін және одан кейін), ЖИ құралдарын қолдана отырып, фразеологиялық бірліктерді зерттеуге арналған адаптивті платформа, бақылау, сауалнама, сұхбат, орындалған тапсырмаларды мазмұнды талдау, деректерді статистикалық ӛңдеу.

Зерттеудің теориялық маңыздылығы лингводидактикада, атап айтқанда, фразеологизмдерді оқыту саласында ЖИ қолдану туралы теориялық білімді кеңейту, қазақ тілді аудиторияның ерекшелігін ескеретін ЖИ қолдана отырып, фразеологизмдерді бейімдеп оқытудың теориялық моделін әзірлеу болып табылады.

Зерттеудің практикалық маңыздылығы қазақ тілді студенттермен жұмыс істейтін орыс тілінің оқытушылары үшін адаптивті ЖИ технологияларын пайдалана отырып, фразеологизмдерді тиімді оқыту бойынша әдістемелік ұсынымдар әзірлеу болып табылады. Эксперимент нәтижелері студенттерге орыс тілі фразеологизмдерін жасанды интеллект арқылы адаптивті оқыту жоғары тиімділікті кӛрсететінін анықтап берді.

Түйін сөздер: бейімдеп оқыту, студент, орыс тілінің фразеологиясы, жасанды интеллект, оқытуды жекелендіру.